Ang kasaysayan ng Espanya sa Pilipinas ay nagsimula at nagwakas sa prayle. Siya ang pinakadelikadong uri ng tao—isang pinagsama ang kapangyarihan at debosyon sa kanyang misyon—isang tagapamahala ng katawan at kaluluwa na tinitingnan ang sarili bilang makatuwiran. Bukod dito, ang prayle ay mananatiling tapat na Kastila hanggang sa huli, kahit pa siya na lamang ang natitirang Kastila sa Pilipinas. Siya, kung gayon, ang naging pangunahing kalaban ng unang Pilipino, si Jose Rizal.

Sa temang ito, hinabi ni Leon Ma. Guerrero ang pinakabago at, walang dudang, pinakamahusay na talambuhay ng pambansang bayani ng Pilipinas, si Dr. Jose Rizal, na nagpasigla sa nakatagong diwa ng nasyonalismo ng kanyang mga kababayan sa pamamagitan ng kanyang dalawang makabayang nobela at hinubog sila bilang isang nagkakaisa at masiglang bansa. Isinalin sa Filipino ni Danton Remoto